Petrolde Yüzde 12'lik Kayıp Sürüyor: Hürmüz Saldırıları Brent'i Yeniden Yükseltti

ABD ara seçimlerinin ardından İran savaşının hafifleyebileceği beklentisiyle sert düşen petrolde yön yeniden yukarı döndü. Hürmüz çevresindeki tanker olayları arz endişelerini artırırken Brent 100 dolara yaklaştı; haftalık kayıp ise sürüyor.

Küresel petrol piyasalarında ABD ara seçimlerinin ardından başlayan sert satış dalgası, Orta Doğu'daki yeni tanker saldırılarıyla yerini toparlanmaya bıraktı. 6 Kasım Cuma günü Türkiye saatiyle 05.22'de Brent petrolün ocak vadeli varil fiyatı yüzde 1,6 yükselerek 99,86 dolara ulaştı. ABD Batı Teksas türü (WTI) ham petrol ise yüzde 1,22 artışla 91,62 dolardan işlem gördü. Ancak iki günlük yükselişe rağmen haftalık kayıpların büyüklüğü dikkat çekiyor.

Brent petrol perşembe gününü 3,67 dolar ve yüzde 3,88 yükselişle 98,29 dolardan tamamladı. WTI petrolün varil fiyatı da yüzde 2,72 artarak 90,52 dolara çıktı. Böylece çarşamba günü yüzde 8'i aşan düşüşle yaklaşık iki ayın en düşük seviyelerine gerileyen petrol fiyatları yeniden toparlanmaya başladı.

Buna rağmen ocak vadeli Brent petrol haftayı yaklaşık yüzde 12 kayıpla tamamlamaya yöneliyor. WTI petrolün haftalık kaybının da yüzde 12,1 civarında gerçekleşmesi bekleniyor. Fiyatlardaki son yükseliş, hafta boyunca yaşanan sert gerilemenin yalnızca bir bölümünü telafi edebildi.

Petrol piyasasındaki sert satışların temelinde ABD'de 3 Kasım'da yapılan ara seçimlerin sonuçları bulunuyor. Demokratların Kongre'nin iki kanadında da kontrolü kazanması, Başkan Donald Trump'ın İran'a yönelik askerî politikasının daha fazla siyasi baskıyla karşılaşabileceği beklentisini güçlendirdi.

Piyasalarda ABD ile İran arasındaki çatışmaların diplomatik yollarla hafifleyebileceği ve Hürmüz Boğazı'ndan petrol sevkiyatının yeniden artabileceği ihtimali fiyatlandı. Ancak henüz çatışmaları sona erdirecek bir anlaşmaya varılmadı. Seçim sonuçlarının ardından güçlenen iyimserlik, bölgedeki saldırı haberleriyle zayıfladı.

Petrol fiyatlarındaki toparlanmada Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı çevresinde ticari gemilere yönelik saldırı bildirimleri etkili oldu. İngiltere Deniz Ticareti Operasyonları merkezinin 5 Kasım'daki uyarısına göre, Katar'ın kuzeyinde seyreden bir tankere kimliği belirlenemeyen iki cisim isabet etti. Gemideki hasarın boyutu, mürettebatın durumu ve çevresel etkiler henüz kesinleştirilemedi.

İran makamları da perşembe günü Hürmüz Boğazı'nda üç tankerin daha saldırıya uğradığını bildirdi. Ancak bu iddiaların bütün ayrıntıları bağımsız kaynaklarca doğrulanmış değil. Kasım ayının başından bu yana bölgedeki birden fazla geminin saldırı veya güvenlik olayına karışması, deniz taşımacılığına yönelik endişelerin sürmesine neden oluyor.

Petrol piyasası açısından belirleyici sorun, Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyatın henüz normal koşullara dönememesi. ANZ'nin 6 Kasım tarihli değerlendirmesinde, boğazdan geçen sevkiyat akışının normal kapasitenin yüzde 60'ının altında kaldığı belirtildi.

ABD Enerji Enformasyon İdaresinin ağustos ayında yayımladığı veriler de kesintinin boyutunu ortaya koymuştu. Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol miktarı 2025'in son çeyreğinde günlük 21,6 milyon varilken, 2026'nın ikinci çeyreğinde 4,9 milyon varile kadar gerilemişti.

Diplomatik görüşmelerde ilerleme sağlansa bile tanker geçişlerinin ve petrol teslimatlarının güvenli biçimde sürdürülmesi gerekiyor. Yeni saldırı olasılığı, arz kesintisinin kısa sürede sona ereceği beklentisini sınırlıyor.

Petrol fiyatlarında hafta başından itibaren yaşanan sert düşüş, Türkiye'de akaryakıt indirimi beklentisini güçlendirmişti. Ancak Brent petrolün iki gün üst üste yükselmesi, uluslararası enerji fiyatlarındaki gerilemenin kalıcılığına ilişkin belirsizliği artırdı.

Türkiye'de benzin ve motorin fiyatlarının belirlenmesinde yalnızca Brent petrol değil, uluslararası işlenmiş ürün fiyatları, döviz kuru ve vergiler de etkili oluyor. Dolayısıyla ham petroldeki toparlanma tek başına belirli bir zam veya indirim kararının alındığı anlamına gelmiyor.

Petrol piyasalarının bundan sonraki yönünde ABD ile İran arasındaki diplomatik temaslar ve Hürmüz Boğazı'ndaki tanker güvenliği belirleyici olacak. Sevkiyatın normale dönmesi fiyatlar üzerindeki arz baskısını azaltabilecek. Buna karşılık yeni saldırılar veya enerji altyapısında kesintiler yaşanması durumunda petrol fiyatlarında yeniden sert yükselişler görülebilecek.