Polonya'da Yargı Krizi: Başbakan Donald Tusk 'Geri Adım Atmayacak'

Polonya Başbakanı Donald Tusk, Anayasa Mahkemesi’nin yapısı ve işleyişi konusunda ‘kararlı olduğunu ve geri adım atmayacağını’ söyledi.

Başbakan Tusk, Anayasa Mahkemesi Başkanı Bogdan Swieczkowski ve Başkan Yardımcısı Bartlomiej Sochanski’nin görevlerinden uzaklaştırılmalarıyla ülkede başlayan krizden sonra sosyal medya hesaplarından görüntülü mesaj paylaştı.

Anayasa Mahkemesi binasının önünde dün ‘utanç verici’ olaylara tanıklık ettiklerini belirten Tusk, “Polonya’da bir daha asla benzer görüntülerle karşılaşmamayı çok isterim ancak huzurun sağlanmasının yolu, hukuksuzluk ve şiddet karşısında geri adım atmak olamaz” dedi.

Tusk’a göre muhalefetteki Hukuk ve Adalet Partisi, (PiS) eski Cumhurbaşkanı Andrzej Duda ve mevcut Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki Polonya’da hukukun üstünlüğünü yok etmeye çalışıyor. Yeni aşama olarak da ‘Anayasa Mahkemesine ve yargıçlarına saldırdıklarını’ düşünüyor.

Tusk, ‘hükümetin parlamentodaki çoğunlukla birlikte mahkemeyi düzeltmek için girişimlerde bulunduğunu ancak bu girişimlerin cumhurbaşkanı ve PiS tarafından engellendiğini’ söyledi.

Polonya’da demokrasiyi ve hukukun üstünlüğünü yok etmek isteyen siyasi güçler bulunduğunu söyleyen Tusk, bu kesimlerin Rusya yanlısı güçlerden destek aldığını ve mevcut süreçte internetteki Rus bot ordularından yararlandığını iddia etti:

“Bağımsız ve demokratik Polonya gibi bir hazineyi elde etmek için çok uzun süre bekledik, korkup geri adım atmayacağız. Güçlü bir devlet inşa etmeyi biz Polonyalılar olarak çok iyi başardık, onu teslim etmeyeceğiz.”

Öte yandan Cumhurbaşkanı Nawrocki, Anayasa Mahkemesinde anayasal düzenin ihlal edildiğini ve devletin anayasal bir organının zor kullanılarak ele geçirildiğini belirterek, siyasi durumun istikrara kavuşturulması ve anayasal düzenin yeniden tesis edilmesi amacıyla parlamentodaki siyasi güçlerin temsilcileriyle görüşüyor.

Polonya Anayasa Mahkemesinin internet sitesinde 30 Ekim’de Mahkeme Başkanı Swieczkowski ve Başkan Yardımcısı Sochanski’nin görevlerinden uzaklaştırıldıklarını duyurmuştu.

Gelişmeler üzerine Anayasa Mahkemesi binası önünde muhalefetteki Hukuk ve Adalet Partisi (PiS) Genel Başkanı Jaroslaw Kaczynski, eski Başbakan Mateusz Morawiecki ve eski Anayasa Mahkemesi Başkanı Julia Przylebska’nın da aralarında bulunduğu çok sayıda kişi toplanmış, mahkeme binası polis ablukasına alınmıştı.

Polis, bazı göstericilerin mahkemenin çitlerini aşmasının, bazılarının da polis memurlarına çeşitli cisimler atmasının ardından üç kişiyi gözaltına aldı.

Senegal’e gitmek üzere havalanan Cumhurbaşkanı Nawrocki’nin uçağı, Anayasa Mahkemesindeki olaylar nedeniyle İspanya üzerinden Polonya’ya geri dönmüştü. Uçuş takip platformu Flightradar24’ün verilerine göre Nawrocki’nin dönüş uçuşunu 1 milyondan fazla kişi takip etmişti.

Anayasa Mahkemesi binasına gelen Nawrocki ile mahkeme üyeleri arasında, Nawrocki’nin binaya girmeye çalıştığı sırada arbede yaşanmıştı.

Polonya’nın Pekin Büyükelçisi Jakub Kumoch ve Bükreş Büyükelçisi Pawel Soloch, ülkedeki anayasa krizine tepki olarak istifa etmişti.

Mahkeme binası çevresinde polis ablukası devam ediyor.

Eski Başbakan ve muhalefetteki Rozwoj Plus oluşumunun lideri Mateusz Morawiecki, Tusk liderliğindeki hükümete karşı güvensizlik önergesi vereceklerini duyurmuştu.

Polonya Parlamentosunun alt kanadı Sejm’de 460 sandalye bulunurken muhalefetin hükümeti düşürebilmek için 231 oya ihtiyacı var.

Tusk liderliğindeki koalisyon hükümetinin Sejm’de 239 sandalyesi mevcut olduğundan muhalefetin güvensizlik oyu için beş partili koalisyondan en az bir partiyi ikna etmesi gerekiyor.