ABD'deki Roseto Kasabası'nda, kalp krizi oranlarının beklenmedik şekilde düşük çıkması üzerine başlatılan araştırma, güçlü sosyal bağların sağlık üzerinde koruyucu bir etkisi olabileceğini ortaya koydu. Ancak yıllar içinde bu bağların zayıflamasıyla birlikte kalp hastalıklarının da belirgin şekilde arttığı görüldü.

Alkol tüketimi, hareketsiz yaşam, sağlıksız beslenme gibi alışkanlıkların kalp sağlığına iyi gelmediğini hepimiz biliriz. Hatta bunu ortaya koyan birçok bilimsel araştırma yapıldı ve hakkında birçok makale yazıldı. Ancak tarihte bir araştırma var ki kalp sağlığının yalnızca iyi bir hayat düzeni ile ilgili olmadığını, sosyal ilişkilerin de çok büyük bir rol oynayabileceğine dair bir bakış açısı sunuyor.

Yıl 1955, ABD’nin Pennsylvania eyaletinde bulunan ve çoğunluğu İtalyan kökenli olan Roseto kasabasında tıbben ilginç bir durum yaşanıyordu. Kasabada 17 yıl boyunca görev yapan Dr. Benjamin Falcone, 65 yaş altındaki yaklaşık 1600 kişilik nüfusta kalp krizi vakasına neredeyse hiç rastlamadığını belirtti.

Roseto’daki sağlık verilerini incelemeye başlayan araştırmacılar, kasaba sakinlerinin sağlıklı sayılmayacak bir yaşamı olduğunu keşfetti; yağlı yemekler, alkol ve sigara tüketimi ve hareketsiz bir hayat. Ancak, kalp krizi oranlarının bu kadar düşük olmasının açıklaması merak konusuydu.

Araştırmacılar, birebir aynı imkânları paylaşan komşu kasabaların sağlık verilerini de inceledi. Roseto’daki kalp krizi kaynaklı ölüm oranı, komşu kasabalara kıyasla yarıdan daha düşüktü. Bu durumu inceleyen araştırmacılar, sosyal faktörlerle ilişki olabileceği üzerinde durmaya başladı.

Roseto kasabası, güçlü aile yapıları, üç kuşağın aynı evde yaşaması, komşuluk ilişkilerinin bulunması ve yaşlıların toplumda aktif olarak yer alması gibi sosyal özelliklere sahipti.

Fakat 25 yıl sonra yapılan bir başka araştırmada, Roseto'daki eski sosyal bağların kalmadığı, kasaba sakinlerinin bireysel olabilecekleri evlere taşındığı ve komşuluk ilişkilerinin zayıfladığı belirlendi. Bu değişikliklerden sonra kalp krizi geçiren kişi sayısı iki katına çıktı, hipertansiyon vakaları artış gösterdi ve kalp hastalıklarına bağlı ölüm oranları yükseldi.

Bu araştırma, güçlü sosyal bağların ve topluluk yapısının sağlık üzerinde koruyucu bir etkisi olabileceğini ortaya koydu.

Kaynak: Stewart Wolf ve ark., “Roseto, Pennsylvania 25 Years Later – Highlights of a Medical and Sociological Survey”, Transactions of the American Clinical and Climatological Association, 1989.