Enflasyonla alım gücünün azalması, global markaların fiyat artışları ve sıfır cihaz satışlarında taksit olmaması, tüketicileri alternatif çözümlere yöneltti. Bu çözümlerden biri de yenilenmiş cep telefonları. Kredi kartına 6 aya kadar taksit, sıfır bir cihaza göre fiyatların yaklaşık yarıya kadar daha düşük olması ve 12 ay garantili satışlar, tüketicileri cezbediyor. Üstelik bu cihazlar, Ticaret Bakanlığı’ndan lisans alan kuruluşlarca yenileniyor.

Bakanlık onaylı 22 merkezde yenileniyor
Bakanlık onaylı yetkili yenileme merkezleri 22’ye çıkmış durumda. Lisanslı tesislerde ikinci el cihazlar, detaylı kontrolden geçiriliyor, varsa arızalı parçaları değiştiriliyor, onarılıyor ve 12 ay garanti kapsamında yeniden satışa sunuluyor. Yenileme işlemi ayrıca, önceki kullanıcıya ait kişisel verilerin yok edilmesi, cihazın fabrika ayarlarına getirilmesini de kapsıyor. Böylelikle yasal altyapı ve standartlarla hem tüketici teşvik ediliyor, hem de vergi kayıplarının önüne geçilmesi amaçlanıyor.

İthalatta yavaşlama imalatta düşüş var
Türkiye’de telefon pazarına bakıldığında ise rakamlar dikkat çekici. BTK verilerine göre, 2024 yılı dördüncü çeyrekte mobil abone sayısı yüzde 2,3 artışla 94,3 milyona yükselirken, 2024 yılında IMEI numarası ithalatçı başvurusuyla kayda alınan mobil cihazlar da yüzde 3,42 arttı. Oysa, bir önceki 2023 yılında bu oran yüzde 43,14’tü. İthal edilen cihaz sayısı 2023’te yüzde 36,50 artarken, 2024 yılında bu artış oranı yüzde 3,83’te kaldı. İmalatçı başvurusuyla kayda alınan cihaz oranı ise 2024 yılında, 2023’e göre yüzde 9,42 azaldı.

Maliyeti uygun, tüketici tercih ediyor
MOBİSAD Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, Türkiye'de sıfır akıllı telefon pazarının uzun süredir 12 milyon adet seviyelerinde sabit seyrettiğine işaret ederek, bu yıl da benzer adetlerde kapanacağını öngördüklerini belirtti. Bunun başlıca sebepleri arasında yüksek vergiler, taksit sınırlamaları ve alım gücündeki düşüşü sayabiliriz. Bu koşullar tüketicinin giriş segment cihazlara yöneldiğini görüyoruz. Son yıllarda yenilenmiş telefonlar da daha uygun maliyetli bir alternatif olarak tüketiciler tarafından tercih edilmeye başlandı.

Fiyat avantajı, taksit ve garanti pazarı büyütüyor
Türkiye’de yenilenmiş pazar büyüklüğüne ilişkin Kemal Turnacı, 2024 yılında lisanslı yenilenmiş cihaz pazarının 430 bin adet seviyesine ulaştığını ve bu sene pazarın 600 bin adedin üzerine çıkmasını beklediklerini söyledi. Yenilenmiş cihaz pazarının büyümesini sağlayan birkaç önemli unsur olduğuna işaret eden Turnacı, bu noktaları şöyle özetledi: “12 ay garanti zorunluluğu ve yenileme merkezlerinin Bakanlık denetiminde olması tüketici güvenini önemli ölçüde artırdı. Yasal güvence ve garanti sayesinde tüketiciler sıfır cihazla benzer haklara sahip oluyor. Fiyat avantajı, yenilenmiş cihazları sıfır muadillerine göre çok daha ulaşılabilir hale getiriyor. Yenilenmiş telefonlar, sıfırına göre ortalama yüzde 30 daha ucuza alınabiliyor.”

Tedarikçide, ikinci el için finansman talebi 3’e, 4’e katlandı
MARS kurucu ortak Emrah Kaya, yenilenmiş cihazlara yönelik kredi talebinde bir hareketlilik yaşandığını ifade etti. Hem bireysel tarafta, hem de tedarikçi tarafında ikinci el cihazlarda toplu alım yapmak isteyen tedarikçilerin finansmana ihtiyaç duyduğunu belirtti. Son 3-4 aydır bireysel tarafında da kredi taleplerinin arttığını söyledi.