Siper Ürün-2 Ve Çelik Kubbe: Türkiye'nin Hava Savunma Kalkanı Nasıl Çalışıyor? | 2t #20

SİPER Ürün-1 ile Ürün-2 farkları, havada hedef değiştirme testi, S-400 karşılaştırması ve Çelik Kubbe'nin tüm katmanları 2T Teknoloji & Savunma #20'de.

SİPER Ürün-2, yeni füzesiyle önleme menzilini 150 kilometrenin, önleme irtifasını 30 kilometrenin üzerine taşıyor.

Sinop'taki testte füze, uçuş sırasında güncellenen hedef bilgisiyle yeni hedefe yönelerek imha gerçekleştirdi.

Çelik Kubbe; KORKUT ve HİSAR'dan SİPER'e uzanan sistemleri radar, elektronik harp ve komuta kontrol ağıyla birleştiriyor.

Türkiye'nin katmanlı hava savunma mimarisi Çelik Kubbe'nin en önemli unsurlarından biri olan SİPER, yeni testlerle kabiliyetlerini geliştirmeye devam ediyor. SİPER Ürün-1 ve SİPER Ürün-2 arasındaki farklar neler? Ürün-2'nin 150 kilometreyi aşan menzili ve uçuş sırasında hedef değiştirme kabiliyeti ne anlama geliyor? Çelik Kubbe hangi sistemlerden oluşuyor ve Türkiye'nin hava savunmasında nasıl bir görev üstleniyor?

2T Teknoloji & Savunma programımızın 20. bölümünde, Tolga Özbek ile birlikte Türkiye'nin uzun menzilli hava savunma sistemi SİPER'i ve Çelik Kubbe'nin bütün katmanlarını ele alıyoruz.

Türkiye'nin uzun menzilli bölge hava ve füze savunma sistemi SİPER, ASELSAN, ROKETSAN ve TÜBİTAK SAGE iş ortaklığıyla geliştiriliyor. Çelik Kubbe'nin uzun menzilli katmanını oluşturan sistem, farklı hava tehditlerine karşı geniş bir savunma alanı oluşturmayı hedefliyor.

SİPER projesi, Patriot ve S-400 gibi sistemlerde de gördüğümüz şekilde aşamalı geliştirme ve açık mimari yaklaşımıyla ilerliyor. Bu kapsamda geliştirilen Ürün-1 (Blok-1) ve Ürün-2 (Blok-2) arasında menzil, füze boyutları ve operasyonel kabiliyetler bakımından önemli farklar bulunuyor.

SİPER Ürün-1, 100 kilometrenin üzerinde önleme menziline sahip. SİPER Ürün-2 ise geliştirilen yeni füzesiyle bu değeri 150 kilometrenin üzerine taşıyor. Ürün-2'nin önleme irtifası da 30 kilometrenin üzerine çıkıyor.

İki füze arasındaki teknik farklara baktığımızda Ürün-1'in 5,4 metre uzunluğa ve 370 mm çapa, Ürün-2'nin ise 6,3 metre uzunluğa ve 420 mm çapa sahip olduğunu görüyoruz. Her iki versiyonda da aktif radar arayıcı başlık teknolojisi kullanılıyor. Füze tasarımlarında ise Ürün-1'de çift darbeli motor ve booster, Ürün-2'de tek kademeli monoblok motor mimarisi öne çıkıyor.

Ürün-1'in kabul faaliyetleri tamamlanarak envantere giriş süreci başlatıldı. Ürün-2 ise geliştirme ve test aşamasında ilerliyor. En önemli avantajlardan biri, iki füzenin de aynı yer sistemleri altyapısını kullanabilmesi. Böylece radarlar, komuta kontrol merkezleri, haberleşme sistemleri ve füze fırlatma altyapısının tamamını değiştirmeden daha uzun menzilli füzelere geçiş yapılabiliyor.

Her iki sistem de muharip uçaklar, helikopterler, İHA/SİHA'lar, seyir füzeleri ve havadan karaya mühimmat gibi tehditlere karşı geliştiriliyor.

SİPER Ürün-2'nin son testlerinde öne çıkan en önemli kabiliyetlerden biri, füzenin havadayken hedef bilgisinin güncellenebilmesi oldu.

Sinop Atış Alanı'nda gerçekleştirilen testte füze ilk olarak belirlenen hedefe doğru ateşlendi. Uçuş sırasında hedef bilgisi güncellendi ve füze yeni hedefe yönelerek imha gerçekleştirdi. Böylece ara safha güdüm, terminal safha güdüm ve uçuş sırasında hedef değiştirme kabiliyeti gösterildi.

Bu özellik, özellikle aynı anda birden fazla hava tehdidinin bulunduğu senaryolarda önemli. Hedeflerin konumu ve önceliği değiştiğinde hava savunma sisteminin yeni duruma göre angajmanını güncelleyebilmesi, operasyonel esnekliği artırıyor.

SİPER ve Rusya'nın S-400 sistemi, uzun menzilli hava savunma görevinde yer alsalar da farklı geliştirme ve entegrasyon yaklaşımlarına sahip.

S-400, farklı füze seçenekleriyle 250-400 kilometreye kadar ulaşabilen menzil değerleriyle tanıtılıyor. SİPER ise Ürün-1 ile 100 kilometrenin, Ürün-2 ile 150 kilometrenin üzerinde önleme menzili sunuyor. Ancak SİPER'in modüler ve geliştirilebilir mimarisi, ilerleyen bloklarla yeni kabiliyetlerin sisteme eklenmesine olanak tanıyor.

Teknolojik tarafta SİPER'in aktif elektronik taramalı dizi (AESA) radar altyapısı ve füzelerinde kullanılan aktif radar arayıcı başlık öne çıkıyor. Aktif arayıcı başlık, füzenin terminal safhada kendi radarıyla hedefi takip etmesine imkân tanıyor. Böylece yer sistemlerinin hedefi sürekli aydınlatma ihtiyacı önemli ölçüde azalıyor.

Bir diğer önemli fark ise yazılım, entegrasyon ve teknolojik bağımsızlık. SİPER, Türkiye'nin kendi savunma sanayisi ekosistemi içinde geliştirildiği için milli komuta kontrol altyapısına, radarlarına ve diğer savunma sistemlerine göre uyarlanabiliyor. S-400 ise Rusya'dan tedarik edilen, yazılım ve sistem güncellemeleri üretici ülkenin kontrolünde olan bir sistem. NATO sistemleriyle entegrasyonu da Türkiye açısından önemli teknik ve siyasi kısıtlamalar barındırıyor.

Çelik Kubbe, tek başına bir füze veya hava savunma sistemi değil. Farklı menzil ve irtifalarda görev yapan radar, füze, topçu, elektronik harp ve komuta kontrol sistemlerini ortak bir ağda birleştiren katmanlı bir hava savunma mimarisi.

6 Ağustos 2024'te Savunma Sanayii İcra Komitesi tarafından onaylanan proje, 2025 yılında ilk büyük teslimat aşamasına ulaştı. Toplam 47 araçtan oluşan ilk sistem grubu Türk Silahlı Kuvvetlerine teslim edildi.

Çelik Kubbe'nin temel katmanları şöyle:

KORKUT: 35 mm top sistemiyle yakın hava savunması.

GÜRZ: Top ve füze unsurlarını bir araya getiren hibrit hava savunma sistemi.

BURÇ: Kısa menzilli mobil hava savunma çözümü.

SUNGUR: Taşınabilir hava savunma füzesi.

İHTAR: İHA tehditlerine karşı elektronik karşı tedbir sistemi.

ŞAHİN: İHA ve benzeri hedeflere karşı yakın hava savunma çözümü.

GÖKBERK: Lazer tabanlı hava savunma sistemi.

HİSAR-A+: Yaklaşık 15 kilometre ve üzeri menzil sınıfında alçak irtifa savunması.

HİSAR-O+: Yaklaşık 25 kilometre ve üzeri menzil sınıfında orta irtifa savunması.

SİPER Ürün-1: 100 kilometrenin üzerinde önleme menzili.

SİPER Ürün-2: 150 kilometrenin üzerinde önleme menzili.

Çelik Kubbe'nin yalnızca füze ve silah sistemlerinden oluşmadığını da belirtmek gerekiyor. ALP radar ailesi (ALP-100, ALP-300, ALP-310 ve ALP-500-G gibi sistemler), hava sahasının izlenmesi ve hedeflerin tespitinde görev alıyor. PUHU ve REDET elektronik harp sistemleri destek unsurları arasında bulunuyor.

HAKİM komuta kontrol sistemi ve RADNET gibi ağ altyapıları ise farklı sistemlerden gelen bilgilerin birleştirilmesini, ortak hava resminin oluşturulmasını ve tehditlere karşı uygun savunma unsurlarının yönlendirilmesini hedefliyor. Yapay zekâ destekli karar mekanizmaları da bu mimarinin önemli parçalarından biri.

SİPER, Çelik Kubbe'nin en dış ve uzun menzilli savunma halkasını oluşturuyor. HİSAR sistemleri orta mesafede, KORKUT ve diğer yakın hava savunma unsurları ise alçak irtifada görev üstleniyor. Bütün bu sistemlerin ortak bir ağ üzerinden çalışması, Türkiye'nin hava sahasını farklı tehditlere karşı çok katmanlı şekilde korumayı amaçlıyor.

2T Teknoloji & Savunma'nın 20. bölümünde SİPER Ürün-1 ve Ürün-2'nin teknik özelliklerinden yeni testlere, S-400 ile arasındaki farklardan Çelik Kubbe'nin bütün katmanlarına kadar Türkiye'nin hava savunma mimarisini inceliyoruz.

ASELSAN 51. yaşını 51 dronla kutladı

AKINCI ve TB2 piste değil kara yoluna indi

Baykar 41 ülkeye 1000'den fazla İHA teslim etti

Haberde hata mı var?Bize bildirin

Senin fikrin ne?

Sen olsan Türkiye'nin hava savunmasında SİPER Ürün-2 mi, yoksa Ürün-1'in envanterdeki hızlı kullanımı mı daha önemli?

İlk yorumu siz yazın.