Trump Enerji Jeopolitiğini Değiştiriyor

ABD Başkanı Trump'ın politikaları, İran savaşıyla derinleşen enerji krizi, Amerika kıtasını küresel arzın daha önemli bir merkezi hâline getiriyor. Financial Times'ın haberine göre "Donroe Doktrini" çerçevesinde Amerika kıtası enerji yatırımlarını çekerken, ihracatta da önemli bir ilerleme kaydetti.

ABD ve İsrail bölgede tetiklediği krizler, İran savaşı ve Ortadoğu’daki enerji arzı kesintileri, petrol ve doğal gaz üretiminde Amerika kıtasını öne çıkarıyor. Financial Times gazetesinin haberine ABD’den Kanada’ya, Arjantin’den Venezuela’ya uzanan bölgede üretim ve yatırım artarken küresel enerji dengelerinin de yeniden şekillenmesi bekleniyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’la yürüttüğü savaş, küresel enerji piyasalarında dengeleri değiştirirken Amerika kıtasında petrol ve doğal gaz üretimi ile ihracatına yönelik yatırımları hızlandırıyor. Habere göre, Kanada’dan Brezilya’ya uzanan bölgede petrol ve doğal gaz üretimi artarken, kıtanın toplam üretiminin Aralık 2026’ya kadar iki yıllık dönemde yüzde 10 yükselmesi bekleniyor. Rystad Energy verileri, Amerika kıtasının küresel enerji arzındaki ağırlığının giderek arttığına işaret ediyor. Petrol altyapısına ve Hürmüz Boğazı’ndan geçen tankerlere yönelik saldırılar, küresel piyasalarda 2 milyar varilden fazla ham petrolün kaybına yol açtı.

Bu süreç, Trump’ın “Donroe Doktrini” olarak adlandırdığı, ABD liderliğinde Batı Yarımküre’de ekonomik ve stratejik etki alanını genişletme hedefiyle de örtüşüyor. Venezuela, Arjantin, Guyana, Kanada ve ABD, enerji üretimi ve ihracatındaki artışla bu yeni denklemde öne çıkan ülkeler arasında yer alıyor. Batı Yarımküre’de üretimin artması, Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin, özellikle de Suudi Arabistan’ın fiyatlar üzerindeki etkisini sınırlıyor. Amerika kıtasındaki yeni üretim kapasitesinin küresel arzı güçlendirmesi, uzun vadede OPEC’in fiyat belirleme gücünü de zayıflatabilir. Gazeteye konuşan uzmanlara göre Körfez ülkeleri bile yatırımlarını çeşitlendirmek ve enerji güvenliğini güçlendirmek için Amerika kıtasına yönelebileceğine işaret ediyor.

Enerji yatırımlarındaki dönüşümün önemli kazananlarından biri Arjantin. Financial Times’ın aktardığına göre, artan petrol üretimi Arjantin’in ihracat gelirlerini desteklerken uluslararası şirketlerin de ülkeye ilgisini artırıyor. TotalEnergies’in yeni açık deniz projeleri ve mevcut doğal gaz sahalarının geliştirilmesi için 10 milyar dolarlık yatırım açıklaması, bu ilginin önemli örneklerinden biri. ABD’li petrol yatırımcısı Harold Hamm de önümüzdeki 10 yılda sahaya 13,8 milyar dolar yatırım yapmayı ve Arjantin’deki toplam üretimini üç katına çıkarmayı planlıyor.

Venezuela da Nicolas Maduro'nun ABD operasyonuyla kaçırılmasının ardından enerji piyasalarındaki dönüşüm de öne çıkıyor. ABD yönetiminin ülkenin petrol sektörünü yeniden yapılandırmaya yönelik adımları ve yabancı şirketlere yatırım çağrıları, üretim kapasitesinin artırılmasını hedefliyor. Financial Times’ın aktardığı verilere göre, Venezuela’nın petrol üretimi bu yıl yüzde 10 artarak günlük yaklaşık 1,2 milyon varile ulaştı. Chevron, Shell, BP ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin devlet petrol şirketi Adnoc gibi uluslararası oyuncuların Karakas yönetimiyle anlaşmalar yapması, Venezuela’nın küresel petrol arzındaki konumunu güçlendirmesi bekleniyor.

Kanada, Başbakan Mark Carney yönetiminde enerji kapasitesini artırmayı ve küresel pazarlardaki konumunu güçlendirmeyi hedeflerken, kurumsal yatırımcıların yaklaşık beşte dördü Ortadoğu’dan petrol ve LNG ihracatındaki kısıtlamaların Kanada enerji şirketlerine yatırım yapma isteklerini artırdığını belirtiyor. Shell liderliğindeki konsorsiyumun LNG Canada tesisini genişletmek için 20 milyar doların üzerinde yatırım planladığı ve tesisin yıllık LNG ihracat kapasitesinin 28 milyon tona ulaşmasının beklendiği Kanada’da, yeni LNG projeleri ve petrol boru hatları da öne çıkıyor.

ABD de yükselen küresel enerji talebinden yararlanıyor. Ham petrol ve dizel gibi petrol ürünlerinin Avrupa, Asya ve Okyanusya’ya ihracatının yüzde 15 arttığı belirtiliyor. Wood Mackenzie, İran’la çatışmanın uzaması hâlinde ABD’nin kaya petrolü üretiminin Aralık 2027’ye kadar günlük yaklaşık 11,8 milyon varile ulaşabileceğini öngörüyor. Bu tahmin, savaş öncesindeki seviyeye kıyasla günlük yaklaşık 1 milyon varillik artış anlamına geliyor.

Başlıklar :