Tüketici Şikayetleri 5 Yılda Yüzde 53 Arttı: Hakem Heyetine Yılda 900 Bin Başvuru

YENİÇAĞ ÖZEL - Tüketici şikayetleri her yıl yeni bir rekora koşuyor. Ticaret Bakanlığı verilerine göre tüketici hakem heyetlerine 2025 yılında 907 bin 515 başvuru yapıldı. Bu rakam, 2020'deki 594 bin 270 başvuruya göre yüzde 53'lük bir artış anlamına geliyor. Yalnızca 2024'ten 2025'e geçişte başvuru sayısı yüzde 20 arttı.

Hakem heyetlerine taşınan uyuşmazlıkların parasal değeri ise çok daha hızlı büyüdü. 2021'de 870 milyon lira olan bu tutar, 2025'te 12,4 milyar liraya ulaştı. 2027'de ise hakem heyetine başvuru sınırı yeniden değerleme oranıyla birlikte yaklaşık 237 bin liraya çıkacak.

Ticaret Bakanlığı’nın açıkladığı verilere göre tüketici hakem heyetlerine yapılan başvuru sayıları yıllara göre şöyle:

2020: 594 bin 270

2021: 537 bin 479

2022: 635 bin 383

2023: 727 bin 630

2024: 755 bin 997

2025: 907 bin 515

Tablo, 2021'deki kısa süreli düşüşün ardından başvuruların her yıl arttığını gösteriyor. 2025'teki yüzde 20'lik sıçrama ise son 5 yılın en büyük artışı oldu.

Başvuruların parasal değerindeki artış dikkat çekiyor:

2021: 870 milyon lira

2023: yaklaşık 3,9 milyar lira

2024: yaklaşık 7 milyar lira

2025: 12,4 milyar lira

4 yılda yaklaşık 14 katlık bu artışın arkasında yalnızca şikayet sayısı yok. Yüksek enflasyonla birlikte ürün fiyatlarının yükselmesi ve hakem heyeti başvuru sınırının her yıl artırılması da tutarı yukarı taşıdı.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat’ın açıkladığı verilere göre, 2026'nın yalnızca ilk iki ayında, şubat sonu itibarıyla hakem heyetlerine 163 bin 66 başvuru yapıldı. Bu tempo yıl boyunca sürerse 2026'da başvuru sayısı 1 milyon sınırına yaklaşabilir. Kesin rakam yıl sonunda açıklanacak.

Tüketici hakem heyetine başvuru sınırı her yıl yeniden değerleme oranı kadar artırılıyor. 2026 için yüzde 25,49 olarak uygulanan oranla sınır 149 bin liradan 186 bin liraya çıkarılmıştı.

TÜİK’in 3 Kasım’da açıkladığı verilerle 2027 yılı yeniden değerleme oranı yüzde 27,83 olarak belli oldu. Bu orana göre yapılan hesaplamaya göre hakem heyeti sınırının 2027'de yaklaşık 237 bin liraya çıkması bekleniyor. Yani 1 Ocak 2027'den itibaren 237 bin liranın altındaki uyuşmazlıklarda mahkemeye gitmeden önce hakem heyetine başvurmak zorunlu olacak.

Aynı hesaplamaya göre sahte indirim ve yanıltıcı reklamlarda uygulanan en yüksek ceza da 39,9 milyon liradan yaklaşık 51 milyon liraya yükselecek. Kesin tutarlar, Ticaret Bakanlığı’nın aralık ayında yayımlayacağı tebliğle netleşecek.

2025 verileri tüketici şikayetlerinin haritasını da ortaya koyuyor:

En çok şikayet edilen ürünler: Ayakkabı, giyim ve tekstil ürünleri listenin başında yer aldı.En çok şikayet edilen ürünler: Ayakkabı, giyim ve tekstil ürünleri listenin başında yer aldı.

Şikayet nedeni: Başvuruların yüzde 64'ü ayıplı, yani kusurlu mal ve hizmet iddiasıyla yapıldı.

Sektör: Başvuruların yüzde 53'ü perakende ticarete, yüzde 11'i abonelik hizmetlerine, yüzde 10'u finansal hizmetlere yönelikti.

İller: En çok başvuru 235 bin 253 ile İstanbul’dan geldi. İstanbul’u Ankara (100 bin 958), İzmir (60 bin 722), Bursa (33 bin 581) ve Antalya (28 bin 45) izledi. En az başvuru 561 ile Ardahan’dan yapıldı.

En yoğun ilçe: İlçe heyetleri arasında en çok başvuru 14 bin 13 ile Ankara Yenimahalle’ye yapıldı.

Başvuru yolu: Başvuruların yüzde 72'si e-Devlet üzerinden yapıldı.

Kimler başvuruyor: Başvuruların yüzde 58'ini erkekler, yüzde 42'sini kadınlar yaptı. En çok başvuru yüzde 32 ile 30-40 yaş grubundan geldi. 65 yaş üzerindekilerin payı ise yalnızca yüzde 3'te kaldı.

Başvuru ücretsiz ve avukat tutmak gerekmiyor. Tüketiciler, e-Devlet üzerinden Tüketici Bilgi Sistemi (TÜBİS) aracılığıyla ya da ticaret il müdürlükleri ve ilçe kaymakamlıklarına dilekçe vererek başvurabiliyor. Başvuru, tüketicinin yaşadığı yerdeki ya da alışverişin yapıldığı yerdeki hakem heyetine yapılabiliyor. Fatura, fiş ya da sipariş belgesi başvurunun en önemli kanıtı oluyor.