Anadolu Ajansı
Haber akışına dön

Uluslararası Adalet Divanı, Myanmar'ın Arakanlı Müslümanlara Karşı Soykırım İşlediğine Hükmetti

Uluslararası Adalet Divanı, Myanmar'ın Arakanlı Müslümanlara Karşı Soykırım İşlediğine Hükmetti

Birleşmiş Milletlerin yargı organı olan Lahey'deki UAD, Myanmar'ın Arakanlı Müslümanlara karşı soykırım işlediğine hükmederek tarihinde ilk kez bir devleti soykırımdan sorumlu tuttu.

Gambiya'nın Myanmar aleyhine açtığı davadaki kararı Barış Sarayı'nda okuyan Divan Başkanı Yuji Iwasawa, Myanmar güvenlik güçlerinin binlerce sivili öldürdüğünü, cinsel şiddet uyguladığını ve Arakanlı Müslümanların evlerini yaktığını belirtti.

Divan, Myanmar güvenlik güçlerinin 2017'de yaklaşık 10 bin kişiyi öldürdüğünün delillerle sabit olduğunu kaydetti.

Myanmar ordusunun operasyonlarında özellikle Arakanlı Müslümanları hedef aldığını vurgulayan Divan, yalnızca Arakanlı Müslümanların yerleşim yerlerinin boşaltılıp yakıldığını ve doğrudan infazlar yapıldığını tespit etti.

Divan, Arakanlı Müslüman köylerinin yaklaşık yüzde 40'ının yıkıldığını, yerlerine hızla başka toplulukların yerleştirildiğini ve köylerin yıkılmasının Arakanlı Müslümanlara "dönecek yeriniz yok" mesajı verdiğini ifade etti.

Myanmar ordusu, Ağustos 2017'de Arakan eyaletinin kuzeyinde "temizleme operasyonları" başlatmıştı. Katliamların, tecavüzlerin ve köy yakmaların yaşandığı saldırıların ardından yüz binlerce Arakanlı Müslüman Bangladeş'e sığınmak zorunda kalmıştı. Gambiya da bunun üzerine 11 Kasım 2019'da UAD'de Myanmar aleyhine soykırım davası açmıştı.

UAD'nin Myanmar kararının, Gazze'de soykırım işlemeyi sürdüren İsrail aleyhine Güney Afrika'nın açtığı dava için de emsal oluşturması bekleniyor.

Uluslararası Adalet Divanı, Myanmar'ın soykırım yaptığı Arakanlı Müslümanların uğradığı zararları tazmin etmesi gerektiğine hükmetti.

Af Örgütü: UAD'nin Myanmar hakkındaki soykırım kararı İsrail'e karşı açılan dava için de önemli

Uluslararası Af Örgütü (Amnesty International), Uluslararası Adalet Divanının (UAD) Myanmar'ın Arakanlı Müslümanlara (Rohingya) karşı soykırım suçu işlediğine hükmetmesini "tarihi bir karar" olarak nitelendirerek, karardaki soykırım kastına ilişkin değerlendirmenin İsrail'e karşı açılan soykırım davası açısından da önem taşıdığını bildirdi.

AA muhabirinin sorusu üzerine Uluslararası Af Örgütünden yapılan yazılı açıklamada, Genel Sekreter Agnes Callamard şunları kaydetti:

"Soykırım. UAD'nin tartışmaya yer bırakmayan tespiti budur. Yıllarca süren inkar, cezasızlık ve gerçeğin bastırılmasının ardından bu karar, Rohingyalara karşı işlenen vahşetin tarihi ve yetkili bir makam tarafından tanınması, hayatta kalanlar, mağdurlar ve aileleri için nadir bir adalet anıdır."

Myanmar'da yönetimlerin ve askeri makamların onlarca yıldır Arakanlı Müslümanları vatandaşlık haklarından mahrum bıraktığını belirten Callamard, bu topluluğun ayrımcılık, ayrıştırma ve zulme maruz bırakıldığını kaydetti.

Callamard, Arakanlı Müslümanların mülteci kamplarında tutulduğunu, evlerinin ve köylerinin yakıldığını, 2017'deki askeri operasyonlar sırasında yaygın hukuka aykırı öldürmelerin olduğunu ve cinsel şiddet olaylarının yaşandığını hatırlattı.

UAD'nin nihai kararının uluslararası toplum için bir uyarı niteliği taşıması gerektiğini vurgulayan Callamard, kararın Gambiya'nın başlattığı hukuki süreç sayesinde alındığını belirtti.

"Karar, İsrail'e karşı açılan dava açısından da önemli"

Callamard, UAD'nin soykırım kastına ilişkin değerlendirmesinin devam eden diğer davalar açısından da önem taşıdığına işaret etti.

"Mahkemenin soykırım kastının askeri hedefler dahil diğer amaçlarla bir arada bulunabileceğine ilişkin açıklaması, Güney Afrika'nın Gazze'deki Filistinlilere yönelik soykırım iddiasıyla İsrail'e karşı açtığı dava gibi UAD'de görülmekte olan diğer davalar açısından özellikle önemlidir." ifadelerini kullanan Callamard, kararın uluslararası hukuk bakımından önemini vurguladı.

Callamard, "Hükümetler, Myanmar'a her türlü silah, güvenlik ve gözetim ekipmanı ile askeri ve güvenlik yardımının transferini durdurmalıdır." değerlendirmesinde bulundu.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin Myanmar'a yönelik küresel silah ambargosu uygulaması ve ülkedeki durumu bütünüyle Uluslararası Ceza Mahkemesine (UCM) sevk etmesi gerektiğini belirten Callamard, Myanmar makamlarının UAD kararına derhal uyması gerektiğini vurguladı.

Callamard, Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) üyeleri dahil tüm devletlerin Soykırım Sözleşmesi ve uluslararası hukuk kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirerek soykırımı önlemek ve cezalandırmak için harekete geçmesi gerektiğine dikkati çekti.

Kararın uygulanmamasının Myanmar ordusunun uluslararası hukuka meydan okumasını cesaretlendireceği ve cezasızlık döngüsünü sürdüreceği uyarısında bulunan Callamard, Arakanlı Müslümanların maruz kaldıkları zararlar için tam ve etkili tazminat hakkına sahip olduklarını belirtti.

Callamard, mağdurların insani yardım, yeniden yerleştirme imkanları ve uluslararası hesap verebilirlik mekanizmalarına yönelik siyasi ve mali desteğe ihtiyaç duyduğunu kaydetti.

UAD kararının Myanmar'da uzun süredir beklenen hesap verebilirlik sürecinin başlangıcı olmasını umduklarını belirten Callamard, savaş suçları, apartheid ve insanlığa karşı suçlar dahil geçmişte ve günümüzde işlenen tüm uluslararası suçların etkili biçimde soruşturulması ve şüphelilerin adalet önüne çıkarılması çağrısında bulundu.

İnsan Hakları İzleme Örgütü, UAD'nin Myanmar kararının emsal oluşturduğunu bildirdi

İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW), Uluslararası Adalet Divanının (UAD) Myanmar'ın Arakanlı Müslümanlara (Rohingya) karşı soykırım suçu işlediğine hükmetmesinin "dönüm noktası niteliğinde" olduğunu, kararın dünya genelindeki soykırım ve diğer ağır suçların mağdurlarının adalet arayışları açısından önemli bir emsal oluşturduğunu bildirdi.

AA muhabirinin sorusu üzerine HRW'den paylaşılan yazılı açıklamada, UAD'nin Myanmar ordusunun 2016-2017 yıllarında Arakanlı Müslümanlara yönelik operasyonları sırasında soykırım işlendiğine hükmettiği, kararın nihai olduğu ve temyiz edilemeyeceğinin altı çizildi.

Açıklamada HRW Kıdemli Uluslararası Adalet Hukuk Danışmanı Maria Elena Vignoli'nin "UAD'nin dönüm noktası niteliğindeki kararı, Arakanlı Müslümanların Myanmar ordusu nedeniyle maruz kaldıkları acıların uzun zamandır beklenen bir kabulüdür." ifadesine yer verildi.

Kararın diğer mağdurlar açısından da önem taşıdığını belirten Vignoli, "Bu karar, dünyanın dört bir yanında soykırım ve diğer ağır suçların mağdurlarının adalet arayışları açısından önemli bir emsal oluşturuyor." değerlendirmesinde bulundu.

Vignoli, Myanmar yönetiminin mahkemenin kararına hızla uyması ve Arakanlı Müslümanlara yönelik baskılara son vermesi gerektiğini vurguladı.

Uluslararası topluma da çağrıda bulunan Vignoli, "İlgili hükümetler, Arakanlı Müslümanlara güçlü destek vermeli, işlenen ağır suçlar için adaletin sağlanmasını teşvik etmeli, Myanmar'daki askeri yönetime karara uyması için baskı yapmalı ve Arakanlı Müslüman mültecilerin Myanmar'a güvenli ve gönüllü dönüşünü sağlamalıdır." değerlendirmesinde bulundu.

Okumaya devam et

Pusholder

Senin gündemin

Okuma seçenekleri

Push AIÖzet

PusholderKaynakta oku
aa.com.tr