Zeytinliklere Ağaçlara Zarar Vermeyen Güneş Enerjisi Sistemi

İspanya’da zeytinlikleri güneş enerjisi santraline dönüştürecek yeni bir proje başlatıldı. Proje kapsamında zeytin ağaçları korunurken aynı zamanda elektrik üretilmesi hedefleniyor.

İspanya merkezli zeytinyağı üreticisi Acesur, Sevilla yakınlarındaki faaliyetlerinin yanı sıra Jaen eyaletinin Vilches bölgesinde yeni bir enerji projesi hayata geçiriyor. Şirketin mevcut ve aktif olarak kullanılan zeytinliğine kurulacak 3,65 MW gücündeki tarım-güneş enerjisi (agrivoltaik) tesisi, tarımsal üretim ile elektrik üretimini aynı alanda birleştirecek.

Yenilenebilir enerji şirketi Greening tarafından geliştirilen proje, Acesur'un yakınlardaki ambalajlama tesisinin elektrik ihtiyacını karşılamayı hedefliyor. Kurulum sırasında mevcut zeytin ağaçlarının tamamı korunacak ve tarımsal faaliyetler kesintiye uğramadan devam edecek.

Projenin en dikkat çekici özelliği, güneş panellerinin geleneksel arazi tipi güneş enerjisi santrallerinden farklı olarak yerden oldukça yükseğe yerleştirilecek olması. Böylece panellerin altındaki alan zeytin yetiştiriciliği için kullanılmaya devam edilecek.

Toplam 3,65 MW kapasiteye sahip tesiste 5.150'den fazla güneş paneli kullanılacak. Paneller, beton temellere sabitlenen çelik taşıyıcıların üzerine yerleştirilecek metal konstrüksiyonlara monte edilecek. Taşıyıcı sistemlerin yerden yüksekliği 4 metreyi aşacak.

Traktörler ve diğer tarım makineleri ise panellerin altında çalışabilecek. Zeytin ağaçlarının bakımı ve hasat işlemleri ise yine geleneksel yöntemlerle gerçekleştirilmeye devam edilecek.

Tesise ayrıca 3 MWh kapasiteli batarya enerji depolama sistemi (BESS) kurulacak. Bu sistem, üretilen elektriğin daha verimli kullanılmasına ve enerji yönetiminde esneklik sağlanmasına yardımcı olacak.

Santralde üretilecek elektriğin tamamı, Acesur'un yakındaki ambalajlama tesisinde tüketilecek.

Proje, doğrudan endüstriyel ölçekte kuruluma geçilmeden önce çeşitli araştırma ve doğrulama aşamalarından geçti. İlk olarak teorik biyoklimatik simülasyonlar gerçekleştirildi. Ardından kontrollü iklim ve sera koşullarında laboratuvar testleri yapıldı. Sonraki aşamada ise geleneksel, yağmur suyuna dayalı sulama koşullarında yetiştirilen zeytin ağaçlarının bulunduğu bir alana prototip kuruldu.

Arka arkaya gerçekleştirilen iki hasat döneminin sonuçları, güneş enerjisi üretimi ile zeytin yetiştiriciliğinin aynı alanda birlikte yürütülebileceğini gösterdi.

Denemelerde panellerin oluşturduğu gölgelemenin yerel mikroiklim koşullarını etkilediği belirtildi. Buna göre sistem, toprak sıcaklıklarının düşmesine ve topraktaki nemin daha iyi korunmasına katkı sağladı. Şirket ayrıca bu koşulların ürün verimini artırdığını bildirdi. Bu sonuçların ardından teknoloji, deneysel uygulamaların ötesine taşınarak endüstriyel kullanım için ölçeklendirilmeye başlandı.