Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'na (IAEA) göre, Ukrayna'daki Çernobil nükleer reaktörünü çevreleyen koruyucu kalkan, bu yılın başlarında gerçekleşen bir insansız hava aracı saldırısının ardından artık ana koruma işlevini yerine getiremiyor. 1986 nükleer felaketinin yaşandığı bölgeye inşa edilen devasa yapının, "sınırlama kabiliyeti de dahil olmak üzere temel güvenlik işlevlerini" kaybettiği tespit edildi.

Şubat ayında Ukrayna, Rusya'yı santrali hedef almakla suçlamıştı; Kremlin ise bu iddiayı reddetmişti. IAEA, nükleer sığınağın "daha fazla bozulmasını önlemek" için onarımların "zorunlu" olduğunu belirtti.

Çevre uzmanı Jim Smith, BBC'ye paniğe neden olacak bir durum olmadığını söyledi. Çernobil felaketinin sonrasını inceleyen İngiltere'deki Portsmouth Üniversitesi'nden Prof. Smith, bölgedeki en büyük tehlikenin rahatsız edici radyoaktif toz olduğunu belirtti. Ancak, kirletici tozun koruyucu kalkanla kaplı kalın bir beton "lahit" içinde tutulması nedeniyle "riskin düşük" olduğunu ifade etti.

1986 yılında Çernobil'de meydana gelen patlama, havaya radyoaktif madde saçılmasına ve Avrupa genelinde halk sağlığı acil durumuna yol açmıştı. Eski Sovyetler Birliği, nükleer reaktörün üzerine lahit inşa etti. Bu lahitin yalnızca 30 yıllık bir ömrü vardı ve radyoaktif maddenin sonraki 100 yıl boyunca sızmasını önlemek için koruyucu bir kabuğa ihtiyaç duyulmasına yol açtı.

IAEA, geçen hafta bir ekibin, drone saldırısı sonucu "ciddi hasar" gören tesisin güvenlik değerlendirmesini tamamladığını açıkladı. Saldırı, çelik yapının dış kaplamasında yangına neden olmuştu. Müfettişler, kabuğun yük taşıyan yapılarında veya izleme sistemlerinde kalıcı bir hasar olmadığını, çatıda bazı onarımlar yapıldığını bildirdi.

IAEA Genel Direktörü Rafael Grossi, "Daha fazla yıpranmayı önlemek ve uzun vadeli nükleer güvenliği sağlamak için zamanında ve kapsamlı bir restorasyon şart" dedi.

BM'nin nükleer gözlemcisi, Rusya saldırıları altındaki Ukrayna'nın enerji altyapısını değerlendiriyor. Grossi, "Bunlar, tüm nükleer santrallerin reaktör soğutması ve diğer güvenlik sistemleri için ihtiyaç duyduğu elektriği sağlamak açısından kesinlikle vazgeçilmez" diye ekledi.