ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin'e uygulanacak gümrük vergisini yüzde 104'e çıkarma kararının ardından Pekin'den misilleme geldi. Çin hükümeti Trump'ın hamlesinin ardından Washington'a yüzde 84 gümrük vergisi açıkladı.

ABD Başkanı Donald Trump, 2 Nisan'da, Çin'e yüzde 34'lük ek bir gümrük vergisi ilan etmiş ve bu ülkeden gelen ürünlerden alınan vergiyi toplam yüzde 54'e çıkarmıştı. Trump ülkeleri, bir karşılık vermemeleri konusunda uyarmış, aksi takdirde yeni vergilerle karşılaşacaklarını belirtmişti.

Çin hükümeti ise bu tehdide rağmen 10 Nisan'dan başlayarak ABD mallarına yüzde 34 ek gümrük vergisi uygulanacağını duyurmuştu. Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, Salı günü Çin ürünleri için gümrük vergilerini yüzde 104'e çıkarma kararını Pekin'in misillemesi nedeniyle aldıklarını savundu.

Leavitt'ten birkaç saat önce sosyal medya hesabından bir paylaşım yapan Donald Trump, Çin'in bir anlaşmaya varmak istediğini iddia etti: "Çin bir anlaşmaya varmayı çok istiyor ama nereden başlayacaklarını bilmiyorlar. Bizi aramalarını bekliyoruz. Bu olacak!"

Trump, gümrük vergilerinin ABD'ye günde "2 milyar dolar" getirdiğini savunuyor. Pekin yönetimindense geri adım atılmayacağı açıklamaları geliyor. Çin Ticaret Bakanlığı, gümrük vergileriyle "sonuna kadar" mücadele edileceğini duyurdu. Bakanlık, Trump'ın Çin mallarına yüzde 50 ek vergi koyma tehdidini "hata üstüne hata" olarak nitelendirdi.

Çin ve ABD arasındaki ticaret geçen yıl yaklaşık 585 milyar dolara ulaştı. ABD, Çin'den 440 milyar dolar değerinde mal ithal ederken, Çin ise ABD'den 145 milyar dolar mal satın aldı. Uluslararası Para Fonu'na göre ABD ve Çin, küresel ekonominin yaklaşık yüzde 43'ünü oluşturuyor.

Bu iki ülke, kapsamlı bir ticaret savaşına girer, bu da büyümelerinin yavaşlaması veya resesyona girmeleri sonucu doğurursa, diğer ülkeleri de etkiler. Küresel yatırım ortamı bundan etkilenir.

Birçok ekonomist, topyekün bir Çin-ABD ticaret savaşının, serpilme etkisiyle küresel olarak hissedileceği ve bu etkinin oldukça olumsuz olacağı konusunda hemfikir. BBC'ye konuşan ABD merkezli düşünce kuruluşu The Conference Board'un Çin Merkezi'nde kıdemli danışman olarak görev yapan Alfredo Montufar-Helu, Çin'in geri adım atacağını düşünmenin yanlış olacağını belirtti.

"Böylesi bir adım sadece Çin'i zayıf göstermekle kalmaz, aynı zamanda ABD'ye daha fazlasını talep etmek için bir kaldıraç da vermiş olur. Artık uzun vadeli ekonomik hasara yol açacak bir çıkmaza girmiş durumdayız."

ABD Başkanı Donald Trump'ın ek gümrük tarifeleri küresel piyasalarda fırtına etkisi yarattı. Ancak piyasalardaki düşüş her zaman bir ekonomik krizin kapıda olduğu anlamına gelmez. Borsa düşüşleriyle dolu bu son piyasa fırtınası içinde, bazı kayıplar ise diğerlerine göre daha endişe verici olarak görülüyor.

Dünyanın Doğusu Batısı arasında uluslararası ticaretin kesiştiği noktada faaliyet gösteren HSBC ve Standard Chartered, bir miktar toparlanmadan önce yüzde 10'dan fazla düşüş yaşadı. Diğer uyarı işaretleri de emtia piyasasından geldi. Bakır ve petrol fiyatları, küresel ekonominin sağlık göstergeleri olarak kabul ediliyor.

Her ikisi de Trump'ın gümrük vergisi bombasını patlatmasından bu yana yüzde 15'ten fazla düştü. Küresel çapta bugüne dek çok fazla resesyon yaşanmadı. 1930'larda, Büyük Buhran sonrası ve Covid pandemisi büyük ekonomilerde benzer düşüşler gördüğümüz nadir örneklerdir.