Washington/New York
ABD'de tarife politikalarının gölgesinde açıklanan veriler, son dönemde enflasyonda yavaşlama yaşandığına, istihdam artışının ise hızı azalsa da istikrarlı seyrini sürdürdüğüne işaret ediyor. Tarifelerin getirebileceği yüksek maliyetlerden kaçınmak amacıyla mart ayında rekor seviyeye ulaşan ithalat, ABD'nin Gayrisafi Yurt İçi Hasılası'na (GSYH) negatif etki yaparken, ülkede ekonomik faaliyette daralma sinyalleri alınıyor. Analistler, 2025'in ilk çeyreğinde ülke ekonomisinin üç yıl sonra ilk kez küçülmesinin resesyon endişelerini artırdığını, güçlü gelen tarım dışı istihdam verilerinin ise bu endişeleri yatıştırdığını belirtiyor.
ABD Başkanı Trump, Fed'in faiz indirimine gitmesi yönündeki baskılarını artırırken, Banka'nın bu haftaki toplantısında faizleri sabit tutması bekleniyor. Para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed'in çarşamba günü politika faizini yüzde 4,25-4,50 aralığında sabit tutmasına kesin gözüyle bakılıyor. Öte yandan Fed yetkilileri, Trump'ın tarife politikasının muhtemel enflasyonist etkilerini dikkate alarak politika faizlerini düşürmeye temkinli yaklaşıyor.
Enflasyon göstergeleri yavaşlıyor
ABD Çalışma Bakanlığı verilerine göre, ülkede Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), martta aylık bazda yüzde 0,1 azaldı. Mayıs 2020'den bu yana ilk kez TÜFE'de aylık bazda azalış görüldü. Ülkede enflasyon, yıllık bazda ise yüzde 2,4 artarken, geçen yıl eylül ayından bu yana en düşük seviyesini kaydetti. ABD'de Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) de martta yüzde 0,4 ile Ekim 2023'ten bu yana ilk kez aylık bazda düştü. ÜFE martta yıllık bazda ise yüzde 2,7 yükselirken, yıllık üretici enflasyonu geçen yıl eylül ayından bu yana en düşük seviyesini gördü. Fed'in enflasyon göstergesi olarak dikkate aldığı, gıda ve enerji kalemlerinin hesaplama dışı tutulduğu çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi de martta aylık bazda değişim göstermedi. Endeksteki yıllık bazdaki artış mart ayında yüzde 3'ten yüzde 2,6'ya geriledi.
ABD ekonomisi 2022'den bu yana ilk kez daraldı
ABD'de GSYH 2025'in ocak-mart döneminde yıllıklandırılmış olarak yüzde 0,3 azaldı. Böylelikle ülke ekonomisi, 2022'nin ilk çeyreğinden bu yana ilk kez küçülme kaydetti. Ekonominin yılın ilk çeyreğinde küçülmesinde, ithalatın artması ve kamu harcamalarının azalması etkili oldu. ABD'de mal ticareti açığı martta bir önceki aya göre yüzde 9,6 artarak 162 milyar dolara yükselirken, tüm zamanların en yüksek seviyesine çıkmıştı.
İstihdam artışı ivme kaybetse de istikrarlı seyrediyor
ABD Çalışma Bakanlığı tarafından açıklanan istihdam raporu, istihdam artışının hızı azalsa da iş gücü piyasasının dirençli kalmaya devam ettiğini gösterdi. ABD'de tarım dışı istihdam nisanda 177 bin kişi artarak beklentilerin üzerinde gerçekleşirken, işsizlik oranı değişmeyerek yüzde 4,2 oldu. Ülkede tarım dışı istihdama ilişkin mart ayı verisinde aşağı yönlü revizyona gidilirken, söz konusu veri 185 bin olarak kaydedildi. Fed'in dikkatle izlediği ortalama saatlik kazanç da aynı dönemde yüzde 0,2 ile beklentilerin altında arttı. Öte yandan iş gücü piyasasına ilişkin veriler, JOLTS açık iş sayısının martta 7 milyon 192 bine gerileyerek Eylül 2024'ten bu yana en düşük seviyesini kaydettiğini gösterdi.
Trump, Powell'ın faiz indirimlerinde geç kaldığı görüşünde
Son dönemde Fed Başkanı Jerome Powell'a yönelik eleştirilerini artıran Trump, Powell'ı faiz indirimleri konusunda "geç kalmakla" suçluyor. Trump, enflasyonun düştüğüne işaret ederek, faiz oranlarını düşürmek için "mükemmel bir zaman" olduğunu savunuyor. Ancak Fed'e karşı çok nazik ve saygılı olmak istediğini belirten Trump, "Onu eleştirmemeniz gerekiyor, kendi işini yapmasına izin vermelisiniz ama ben faiz oranları konusunda ondan çok daha fazla şey biliyorum." demiştir.
Görünüm hala çok belirsiz
Fitch Ratings ABD Ekonomik Araştırmalar Başkanı Olu Sonola, son açıklanan istihdam raporunun her açıdan iyi olduğunu belirtti. Ancak görünümün hala belirsiz olduğunu ifade etti. Sonola, "Ekonomiyi muhtemelen olumsuz etkileyecek ticaret politikaları göz önüne alındığında ileriye dönük heyecanımızı dizginlemeliyiz." dedi.




