İlk yazıyı İspanya’da 29 Kasım’daki seçimin en olası sonucu merkez sağ Halk Partisi (PP) ile faşist Vox’un koalisyonu diye bitirmiştim. Bunu söyleyen araştırma şirketlerinin ve medyanın çoğunun sağcı olduğunu da ekleyeyim.
Kriz Ve Seçim (Iı)

Sánchez, resmî sloganı “Ücretler. Konut. Fiyatlar” olan ve sağı ürküten genel grevi siyasi gündemi yeniden istediği konulara çekme fırsatı olarak değerlendiriyor. İşçi hareketine ve grev hakkına selamlar gönderiyor. Kampanyası böyle sürecek.
2023’te iktidarda kalabilmesini sağlayan, partisi PSOE’nin solundaki koalisyon ortaklarının ciddi bir oy oranına ulaşması ve bir “geniş sol” inşa edilebilmesiydi. Şimdi zayıf bir olasılık gibi görünen başarısı da bir birlik inşasına ve solundaki güçlerin 2023’teki desteği sağlayıp üzerine çıkabilmesine bağlı.
Zor. Zor, çünkü “geniş sol” girişimi, tarafların ittifak içinde üste çıkma çekişmeleri ve kamuoyu önündeki kavgaları nedeniyle epey sakatlandı.
Sağın ürküp Sánchez’in seçim kampanyası diye “değersizleştirmeye” çalıştığı genel grevin örgütleyicileri Kiracılar Sendikası, işçi sendikaları ve Puerta del Sol Meydanı’ndaki işgalde de öne çıkan sosyalist gençlik örgütleriydi.
Genel grevde güçlerini gösterdiler ve seçim sonucu ne olursa olsun bu gücü taleplerini iktidara kabul ettirmek için kullanacaklar.
Puerta del Sol Meydanı ve diğer İspanyol kent meydanlarının işgali, 15 yıl önceki ünlü 15-M/Öfkeliler hareketine benziyor. Her ikisi de bir “yeni siyaset” tarzının ve yeni bir kuşağın sokak siyasetiyle buluşmasının ifadesi.
Ancak aralarında önemli ve olumlu farklar da var. 15-M’de örgütler değil kendiliğindenlik belirleyiciydi; bugün örgütler önde. Dr. Moreno-Zacarés’e göre, “Artık daha az sınırsız ve soyut felsefi tartışma, daha fazla stratejik değerlendirme; daha az kendiliğindenlik, uzlaşılmış bir (eylemde) tırmanma takviminin daha fazla koordinasyonu söz konusu. İlk dönemin şenlikli havasının yerini disiplin aldı.”
15 yıl önceki deneyimden öğrenmişler! Kiracılar Sendikası, İpotek Mağdurları Platformu (PAH), görece yeni bir devrimci Marksist gençlik yapılanması olan Sosyalist Gençlik Platformu (CJS) ve CJS içindeki Sosyalist Hareket (MS) Puerta del Sol Meydanı’na karakterini veren örgütler.
Bunlar bugüne kadar hayal kırıklığı yaratmış olan siyaseten “kestirme yollar”a mesafeliler. Meclisleri temel alan etkili yapıları var. Genel greve mahalle grev komiteleri oluşturarak hazırlanan CJS, gevşek ve esnek bir toplumsal hareketten değil güçlü parti yapılarından yana.
Şimdi 15-M’nin “yatay örgütlenme” anlayışına, sosyal medya takipçilerine dayanan seçilmemiş liderlere ve köklü bir toplumsal değişimin mevcut kurumlar aracılığıyla gerçekleştirilebileceği fikrine eleştirel yaklaşanlar öne çıkıyor.
Konut sorununun seçimlere etkisi yeni bir araştırma alanı. İlki 2019’da yayımlanan araştırmalar, kira ve konut fiyatlarındaki artışların Fransa’da, Birleşik Krallık’ta ve Almanya’da faşist, popülist partilere yaradığını gösteriyor. 2024’te Almanya’da yapılan bir araştırma, metrekare başına kira fiyatındaki her 1 avroluk artışın, AfD’ye verilen desteği 4 puandan fazla artırdığını göstermiş.
Bu partilerin çözümü basit: Yabancıları kov herkesin konutu olsun! Konut sorunu salt bir seçim meselesi olmanın ötesinde ve küresel faşist dalganın durdurulması açısından da önemli.
Eylül’de yayımlanan resmî CIS (Sosyolojik Araştırmalar Merkezi) araştırması Puerta del Sol Meydanı’nda görülen ideolojik değişimi ve zamanın sosyal demokrasinin sağa yaslanarak seçim kazanma hayallerine hiç uygun olmadığını işaret ediyor: “İspanyolların yaklaşık dörtte biri artık kendisini radikal solcu olarak tanımlıyor. Bu oran, geleneksel olarak sosyal demokrat seçmenlerin konumlandığı siyasi çizgide olduğunu söyleyenlerin oranından yüzde 5 daha yüksek.” Faşizme kayış eğilimi de güçlü.
“Geniş sol” inşasını ve seçmeni somut çözüm önerilerinize iknayı başarırsanız, işte Lula orada!




